- ηιών
- Ονομασία δύο αρχαίων πόλεων.
1. Πόλη της Μακεδονίας. Στην αριστερή όχθη του Στρυμόνα, σε απόσταση 25 σταδίων από την Αμφίπολη, o Ξέρξης κατασκεύασε κοντά της γέφυρα για να περάσει ο περσικός στρατός στη Μακεδονία. Αργότερα, o Πέρσης στρατηγός Βόγης την υπερασπίστηκε εναντίον των Αθηναίων, που είχαν επικεφαλής τον Κίμωνα. Στον Πελοποννησιακό πόλεμο, o ιστορικός Θουκυδίδης –που ήταν στρατηγός– την έσωσε από τον Βρασίδα, δεν κατόρθωσε όμως να ανακτήσει την Αμφίπολη· γι’ αυτό καταδικάστηκε σε θάνατο, που τον απέφυγε μένοντας εξορία είκοσι χρόνια. Η πόλη καταστράφηκε από τους Άραβες.
2. Πόλη της Θράκης, αποικία των Μενδαίων. Κατελήφθη από τον Αθηναίο στρατηγό Σιμωνίδη το 425 π.Χ. στη διάρκεια του Πελοποννησιακού πολέμου, αλλά σύντομα απελευθερώθηκε με τη βοήθεια των Χαλκιδέων και των Βοττιαίων.
* * *ἠϊών και ᾐών, δωρ. τ. ἀϊών και ᾀών, -όνος, ἡ (Α)1. ακτή, όχθη τής θάλασσας, παραλία, ακρογιαλιά2. (μετά τον Ομ., στον πληθ.) αἱ ἠϊόνεςακτές λίμνης, όχθες ποταμού κ.λπ.3. μτφ. (κατά τον Ησύχ.) «τὰ ὑποκάτω τῶν ὀφθαλμῶν διὰ τὸ φέρεσθαι κατ' αὐτῶν τἀ δάκρυα»4. (κατά τον Πολυδ.) «ἠϊώνπᾱσα ἡ τῶν ὀφθαλμῶν περιγραφή».[ΕΤΥΜΟΛ. Άγνωστης ετυμολ. Κατά τα τοπωνύμια σε -ών (πρβλ. Σικυών), ο δωρ. τ. āϊών οδήγησε ορισμένους στην υποθετική σύνδεση με το αία «γη». Πιθανό παράγωγό του το ηϊόεις].
Dictionary of Greek. 2013.